• Anasayfa
  • >
  • >
  • Proteinler Nelerdir, Görevleri ve Özellikleri Hakkında Bilgi

Proteinler Nelerdir, Görevleri ve Özellikleri Hakkında Bilgi

PROTEİNLER

  • C,H ve 02‘den başka N bulundururlar. Ba­zılarında sülfür ve fosfat da bulunabilir.
  • Hücrede tüm hayatsal faaliyetleri yöneten ve denetleyen enzimler protein yapısındadır.
  • Amino asitlerden meydana gelirler.
  • 20 çeşit amino asit vardır.
  • Ototrof canlılar ve küf mantarları ihtiyaç duydukları amino asitleri kendileri üretirler.
  • Heterotrof canlılar ise bunlardan bazılarını sentezleyemediği için hazır almak zorunda­dırlar. Bunlara temel amino asitler denir, örneğin: triptofan ve sistein gibi.
  • Canlının DNA’sındaki nükleotit dizilişine uy-1 gun olarak sentezlenirler.
  • Protein molekülü her canlı türünde kendine özgü olup antijen özelliği gösterir,
  • Proteinleri birbirinden ayıran en önemli özel­lik, amino asitlerin sıra ve sayısıdır.
  • Her amino asidin baz özelliği gösteren (+) değerli bir amino grubu (NH2)+ ile asit özel­liği gösteren ve (-) değerli bir karboksil (COOH)~ grubu bulunur. Ortadaki kök kar­bona bağlı değişken radikal grup yer alır.
  • Amino grubu bir baz gibi; karboksil grubu da bir asit gibi davranır. Yani kutupludur.
  • Peptid zincirleri, birinci amino asitin amino grubu ile diğer amino asitin karboksil grubu arasında peptid bağı ile gerçekleşir.
  • Bağ oluşumu sırasında su açığa çıktığından olay bir dehidrasyondur.

Amino asit+ Amino asit —> Dipeptid + 1 mol su

 A.a1+ A.a2+ A. A3+ ->Tripeptit + 2 Mol su,

A.a1+ A.a2+ A. A3+A.a4 ->Tetrapeptit + 3 mol su

  • Proteinler belirli bir sıcaklığın üzerinde ısıtılırsa ya da kimyasal bir maddeyle temas ederse özel yapı bozulur. Bozulan peptid zincirinin aktivitesi yok olur. Buna denatürasyon denir..
  • Proteinler gerekli durumlarda enerji kaynağı olarak da kullanılırlar. Ancak proteinlerin enerji kaynağı olarak kullanılması; bir yerde vücudun kendi kendisini yemesi olacağından bu en son çare olarak kullanılır.
  • Enzimatik yollarla amino gruplarının parçalanmasına deaminasyon adı verilir.

 

1. Temel Proteinler

a.      Albüminler:

  • Zincirli bir yapıları vardır.
    • Süt albümini, kan albümini, yumurta albü-mini bu gruptandır.

b.      Globülinler:

•  En önemlileri antikorlardır.

c.      Protaminler:

•  Balık yumurtalarında bulunur.

 

2. Yapısal Proteinler

–  Moleküllerin,  protein  benzeri dizilimleriyle meydana gelmişlerdir..

–   Temel amino asitlerden meydana gelirler.

–   En önemlileri, vücuttaki yapı, bağ ve koruma maddelerini oluştururlar.

 

a.Kollajen:

  • Kıkırdakta, kemikte, tendonlarda bulunur.
  • Gerilime son derece dayanıklıdır.

b.Elastin:

  • Kemikte,  deride,  memelilerin akciğerinde, “kan damarlarının duvarlarında bulunur.
  • Çekmeye karşı esnektir.

c.Keratin:

Omurgalı hayvanların; tırnak, toynak, boy­nuz, kıl, tüy gibi yapılarında bulunur.

 

 

3. Bileşik Proteinler

a.  Kromoproteinler:

  • • Bunlar renk maddesi içerirler.’
  • • En önemlisi hemoglobindir.

b.  Lipoproteinler:

  • Yağ ve proteinlerden oluşur.
  • Organellerden   mitokondride,   endoplazmik retikulum ve plazmada bulunur.
  • Zarın seçici geçirgenliğini sağlar.

c.  Glikoproteinler:

  • Protein ve karbonhidratlardan oluşur.
  • İnsan plazmasında bulunur.

d.Fosfoproteinler:

  • Fosforik asit bulunduran proteinlerdir.
  • Sütte ve yumurta sarısında bulunur.

 

PROTEİNLERİN GÖREVLERİ

Büyüme, gelişme ve onarım olaylarında görev yaparlar.

Hücrede zar, stoplazma, organeller ve kro­mozomların yapısına katılır.

Tüm. enzimlerin yapısında yer alır.

Kana kırmızı renk veren ve solunum gaz­larını taşıyan hemoglobin de bir proteindir.

Hastalıklara karşı savunmada görev ya­pan antikorlar proteindendir.

Pıhtılaşmada görev yapan fibrinojen, kas kasılmasında görev yapan aktin ve myo-zin bir proteindir.

 

 

Karbonhidrat ve yağların tükenmesi halinde enerji verici olarak kullanılırlar.

 

 

Bu Yazıyı Sosyal Medyada Paylaş
Etiketler: , , , , ,

Yoruma cevap yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*
*